Perceptuele posities zijn de verschillende posities die je kunt aannemen om de wereld vanuit diverse invalshoeken (percepties) te kunnen bekijken en nieuwe keuzes te creëren waar je misschien in eerste instantie niet aan hebt gedacht.

In NLP is het “handig” om snel van positie te kunnen wisselen om zodoende meer keus te hebben en flexibeler in je gedrag te worden en je een voorstelling te kunnen maken van hoe het model van de wereld van een ander er uitziet.

Veranderingen van perceptuele positie doe je door aan te nemen hoe iemand anders de wereld bekijkt. Kijken, horen en voelen hoe een trapeze artiest zijn/haar wereld waarneemt zal een volkomen andere map van de wereld creëren dan wanneer je kijkt, hoort en voelt zoals een vuilnisman of manager doet.

Als je een andere perceptuele positie aanneemt creëert dit een andere map in FA (First Access) en een andere taalkundige expressie.

 

De drie perceptuele posities

In NLP maken we gebruik van drie perceptuele posities. Deze posities worden eveneens gebruikt in modelleren, conflict hantering en brainstormen.

Soms blijven we vast zitten in een van deze posities.  Denk eens na over de volgende voorbeelden:

  • Iemand die veelvuldig in zijn/haar leven bivakkeert in de eerste positie heeft de neiging om meer fixeren op het bevredigen van de eigen behoefte dan op de behoeften van anderen; een egocentrische houding.  Iemand die verslaafd is, heeft de neiging veelvuldig de wereld te zien vanuit de eerste positie.
  • Iemand die veelvuldig in zijn/haar leven bivakkeert in de tweede positie, denkt veelvuldig aan anderen en het anderen naar de zin maken ten koste van zich/haarzelf. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen bij verzorgende beroepen.
  • Iemand die veelvuldig in zijn/haar leven bivakkeert in de derde positie kan soms overkomen als iemand die langs de zijlijn blijft staan zonder daadwerkelijk mee te spelen altijd kijkend van een afstand. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen bij adviserende beroepen.

 

Oefening perceptuele posities

Om het nut van perceptuele posities te ontdekken kun je onderstaande oefening doen. Deze oefening kun je alleen doen of met iemand die je door de verschillende stappen heen leidt.

Denk eens terug aan een gesprek, discussie of meningsverschil die je recentelijk hebt gehad en waarvan je vindt dat dit niet zo goed ging en waarbij het argument nog steeds bestaat. Het is ondanks al je inspanningen nog niet opgelost.

[step_graphics style=”2″ color=”#5c3d5b”][step style=”2″ text=”1″ headline=”Bepaal%20de%20situatie%2Frelatie%20die%20een%20probleem%20voor%20je%20is.”]%3Cp%3EBedenk%20een%20situatie%20waarin%20je%20met%20iemand%20anders%20of%20met%20anderen%20een%20discussie%20had%20waar%20je%20boos%2C%20teleurgesteld%2Cge%C3%AFrriteerd%2Cgefrustreerd%2C%20etc%20was.%20(je%20kunt%20dit%20ook%20doen%20met%20dingen%20die%20je%20leest%20in%20de%20krant%20of%20ziet%20op%20het%20nieuws%20en%20die%20je%20op%20een%20negatieve%20manier%20raken.)%3C%2Fp%3E%0A[/step][step style=”2″ text=”2″ headline=”Stap%20in%20de%20situatie%20alsof%20je%20deze%20opnieuw%20beleeft%20(1e%20positie).”]%3Cp%3EDe%20Coach%20stelt%20de%20volgende%20vragen%3A%3C%2Fp%3E%0A%3Cp%3Ea.%20%20%20%20Hoe%20gedraag%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ab.%20%20%20%20Hoe%20voel%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ac.%20%20%20%20%20Wat%20geloof%20je%20over%20deze%20situatie%3F%20Welke%20overtuiging(en)%20heb%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ad.%20%20%20%20Wat%20is%20voor%20jou%20belangrijk%20in%20deze%20situatie%3F%3Cbr%2F%3E%0Ae.%20%20%20%20Wat%20kun%20je%20van%20deze%20situatie%20leren%3Cbr%2F%3E%0Af.%20%20%20%20%20%20Hoe%20is%20je%20perceptie%20nu%20anders%3F%3C%2Fp%3E%0A[/step][step style=”2″ text=”3″ headline=”Nu%20stap%20in%20de%20schoenen%20van%20een%20ander%20in%20dezelfde%20situatie.”]%3Cp%3EKijk%20door%20de%20ogen%20van%20de%20ander%20naar%20de%20situatie%20(2e%20positie).%20Coach%20stelt%20de%20volgende%20vragen%3A%3C%2Fp%3E%0A%3Cp%3Ea.%20%20%20%20Hoe%20gedraag%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ab.%20%20%20%20Hoe%20voel%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ac.%20%20%20%20%20Wat%20geloof%20je%20over%20deze%20situatie%3F%20Welke%20overtuiging(en)%20heb%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ad.%20%20%20%20Wat%20is%20voor%20jou%20belangrijk%20in%20deze%20situatie%3F%3Cbr%2F%3E%0Ae.%20%20%20%20Wat%20kun%20je%20van%20deze%20situatie%20leren%3Cbr%2F%3E%0Af.%20%20%20%20%20%20Hoe%20is%20je%20perceptie%20nu%20anders%3F%3C%2Fp%3E%0A[/step][step style=”2″ text=”4″ headline=”Stap%20nu%20uit%20de%20situatie%20en%20observeer%20dezelfde%20situatie%20van%20een%20afstandje%20(3e%20positie).%20″]%3Cp%3ECoach%20stelt%20de%20volgende%20vragen%3A%3C%2Fp%3E%0A%3Cp%3Ea.%20%20%20%20Hoe%20zie%20je%20jezelf0gedraag%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ab.%20%20%20%20Hoe%20voel%20je%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ac.%20%20%20%20%20Wat%20geloof%20je%20over%20deze%20situatie%3F%20Welke%20overtuiging(en)%20heb%20je%3F%3Cbr%2F%3E%0Ad.%20%20%20%20Wat%20is%20voor%20jou%20belangrijk%20in%20deze%20situatie%3F%3Cbr%2F%3E%0Ae.%20%20%20%20Wat%20kun%20je%20van%20deze%20situatie%20leren%3Cbr%2F%3E%0Af.%20%20%20%20%20%20Hoe%20is%20je%20perceptie%20nu%20anders%3F%3C%2Fp%3E%0A[/step][step style=”2″ text=”5″ headline=”Integreer%20alles%20wat%20je%20hebt%20geleerd”]%3Cp%3EIntegreer%20alles%20wat%20je%20hebt%20geleerd%20over%20de%20situatie%2Frelatie%20door%20vanuit%20andere%20percepties%20te%20kijken%20naar%20de%20situatie.%3C%2Fp%3E%0A[/step][step style=”2″ text=”6″ headline=”Test%20en%20future%20pace”]%3Cp%3EStel%20de%20volgende%20vragen%20aan%20je%20zelf%3A%3C%2Fp%3E%0A%3Cp%3E%E2%80%9CKun%20je%20denken%20aan%20een%20soortgelijke%20situatie%20in%20het%20verleden%2C%20die%20als%20je%20er%20nu%20aan%20zou%20denken%2C%20er%20voor%20zou%20zorgen%20dat%20je%20op%20de%20oude%20manier%20zou%20reageren%20en%20ervaar%20hoe%20het%20anders%20is.%E2%80%9D%3C%2Fp%3E%0A%3Cp%3E%E2%80%9CKun%20je%20denken%20aan%20een%20soortgelijke%20situatie%20in%20de%20toekomst%20die%2C%20als%20je%20er%20nu%20aan%20zou%20denken%2C%20er%20voor%20zou%20zorgen%20dat%20je%20op%20de%20oude%20manier%20zou%20reageren%20en%20ervaar%20hoe%20het%20anders%20is.%E2%80%9D%3C%2Fp%3E%0A[/step][/step_graphics]