Bevestiging willen hoort erbij
Mensen hebben elkaar nodig om te weten of ze goed bezig zijn. Wie zegt dat hij zich niets aantrekt van wat anderen vinden, houdt zichzelf voor de gek of staat er behoorlijk alleen voor.
Bevestiging zoeken is dus geen probleem op zich. De vraag is of het je informatie geeft of dat het je stuurt. Dat verschil is te zien aan wat er gebeurt nadat je de reactie hebt gekregen.
Bij informatie neem je hem mee in je afweging. Bij sturing verandert je afweging erdoor, ook wanneer er inhoudelijk niets nieuws is gezegd.
Vier signalen
Je stelt je mening bij op basis van de reactie. Je zegt iets in een overleg, iemand kijkt bedenkelijk en binnen twintig seconden nuanceer je jezelf. Er is geen argument bijgekomen en je positie is wel verschoven.
Je checkt vaker dan nodig. Je stuurt een mail en leest hem daarna nog drie keer terug. Je vraagt aan een collega of het zo goed was. Je kijkt of er al gereageerd is.
Kritiek weegt zwaarder dan complimenten. Vijf mensen zeggen dat het goed ging en één zegt iets kritisch en de rest van de dag denk je aan die ene. Dit is de betrouwbaarste van de vier.
Je vraagt toestemming voor je eigen besluiten. Dingen waar je zelf over gaat, leg je toch even voor. Dat voelt als zorgvuldig zijn en het is meestal iets anders.
Wie op drie van de vier ja zegt, heeft genoeg om mee te werken.
Waar het vandaan komt
Meestal uit een omgeving waarin waardering voorwaardelijk was.
Dat hoeft niet streng te zijn geweest. Een gezin waarin veel aandacht was voor prestaties, een klas waarin je opviel door goed te presteren, een eerste baan waarin je vooral gezien werd als je leverde. Daaruit ontstaat een koppeling tussen wat je doet en of je meetelt.
Die koppeling laat zich niet wegdenken. Wat wel kan is opmerken wanneer hij aangaat, want dat is meestal op een herkenbaar moment: net nadat je iets hebt neergelegd waar je zelf achterstond.
Er zit vaak een conclusie onder over voorwaardelijkheid. Iets in de trant van: als ze het niet goed vinden, hoor ik er minder bij. Zolang die draait, is elke bedenkelijke blik een signaal over je positie in plaats van over je voorstel.
Wat dit met assertiviteit doet
Het maakt je positie beweeglijk terwijl je denkt dat je hem inneemt.
Je zegt wat je vindt, dat is de assertieve helft. Daarna kijk je hoe het valt en pas je aan en daarmee is er per saldo niets gezegd. Voor de ander is dat verwarrend: hij hoorde een standpunt en dat standpunt bleek verplaatsbaar.
Dat verklaart iets wat veel mensen niet begrijpen. Ze hebben het gevoel dat ze wel degelijk voor zichzelf opkomen en toch verandert er niets in hoe ze behandeld worden. Wat er ontbreekt is niet het uitspreken en het staan blijven daarna.
Wat je eraan kunt doen
Wacht vierentwintig uur voordat je je mening bijstelt. Niet nooit bijstellen. Wie na een dag nog steeds vindt dat de ander een punt had, past aan op inhoud. Wie binnen twintig seconden aanpast, past aan op een gezichtsuitdrukking.
Stuur zonder terug te lezen. Eén mail per dag. Dat voelt onveilig en het is de snelste manier om te merken dat er zelden iets misgaat.
Tel je complimenten mee. Noteer een week lang alle reacties op je werk, positief en negatief. Bij de meeste mensen staat er aan het eind een lijstje dat er heel anders uitziet dan het gevoel dat ze eraan overhielden.
Neem één besluit zonder het voor te leggen. Iets kleins waar je zelf over gaat. En merk daarna wat er gebeurt, want dat is meestal niets.
Veelgestelde vragen
Is het verkeerd om bevestiging te willen?
Nee. Mensen hebben elkaar nodig om te weten of ze goed bezig zijn. Het wordt lastig zodra je keuzes ervan afhangen in plaats van dat het informatie is.
Waaraan zie ik het verschil?
Aan wat er gebeurt na de reactie. Bij informatie neem je hem mee in je afweging. Bij sturing verandert je afweging, ook als er inhoudelijk niets nieuws is gezegd.
Waarom weegt kritiek zwaarder dan een compliment?
Omdat kritiek raakt aan de vraag of je erbij hoort en die vraag heeft meer gewicht dan de inhoud van de opmerking.
Wat heeft dit met assertiviteit te maken?
Je spreekt je standpunt uit en verplaatst het daarna. Voor de ander is er dan per saldo niets gezegd en dat verklaart waarom er niets verandert.
Wat is de snelste ingreep?
Wacht vierentwintig uur voordat je je mening bijstelt. Wie na een dag nog steeds vindt dat de ander gelijk had, past aan op inhoud.
Een verwant patroon zie je bij waardering die voorwaardelijk was.
Lees ook hoe twijfel over hoe het valt in een gesprek zichtbaar wordt.
Zelf oefenen
Vijf dagen, elke ochtend één mail
Een gratis cursus over assertiviteit. Elke dag één ding om uit te proberen, in vijf tot tien minuten. Je leert waar je patroon vandaan komt en wat je er morgen aan kunt doen.
Lees verder
Waar sta je nu?
Wil je zien welke patronen bij jou een rol spelen? Bekijk waar je nu staat met Mind Metrics.